Η ΚΑΤΑΔΙΚΗ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΒΙΑΣ

Δημοσιεύτηκε στο news247.gr, 24/04/2012. 

ΑΘΗΝΑ - Δεν συμμερίζομαι την άποψη ότι η πολιτική βία της Χρυσής Αυγής είναι ειδικά ανησυχητική. Δεν πιστεύω ότι η απαξία της αλλάζει επειδή συνοδεύεται από τους αποκρουστικούς σκοπούς ενός ρατσιστικού και εθνικιστικού κόμματος.

Εάν καταδικάζουμε την βία της Χρυσής Αυγής επειδή είναι φιλοναζιστική θα ήταν σαν να λέγαμε ότι η βία των κομμάτων των οποίων τις επιδιώξεις βρίσκουμε σωστές θα ήταν κατά τούτο δικαιότερη. Η γνώμη μου είναι ότι κάθε τέτοια διαβάθμιση θα ήταν λάθος.


Σε μια δημοκρατία (έστω ατελή, σαν την δική μας) κάθε πολιτική βία είναι το ίδιο απαράδεκτη ανεξάρτητα από τις επιδιώξεις της. Είναι καταδικαστέα είτε προέρχεται από τους ναζιστές, είτε από το ΠΑΜΕ, είτε από την Μητέρα Τερέζα.

Η πολιτική βία έχει σκοπό να υποκαταστήσει τους δημοκρατικούς θεσμούς. Το βλέπουμε δυστυχώς παντού στη χώρα μας σήμερα. Όταν οι θεσμοί αποφασίζουν να γίνουν εκλογές, η πολιτική βία αποδοκιμάζει τους υποψηφίους βουλευτές. Όταν οι θεσμοί αποφασίζουν να αλλάξουν τα πανεπιστήμια, η πολιτική βία διαλύει τις συνεδριάσεις.

Όταν οι θεσμοί αποφασίζουν ότι μια αντιδημοφιλής εγκατάσταση πρέπει να στηθεί κάπου, οι κάτοικοι εμποδίζουν με την βία τις οικοδομικές εργασίες. Όταν οι θεσμοί αποφασίζουν να πάρουν δυσάρεστα μέτρα εν όψει της χρεοκοπίας της χώρας κάποιοι «αγανακτισμένοι» οργανώνουν μια ανθρώπινη «αλυσίδα» γύρω απο τη βουλή εμποδίζοντας (βίαια, προφανώς) τους βουλευτές από να εισέλθουν στο Κοινοβούλιο. Αυτές είναι όλες απαράδεκτες εκδηλώσεις πολιτικής βίας. Όλες καταστρέφουν την δημοκρατία.

Όσοι είναι  δημοκράτες αντιμετωπίζουν το εξής δίλημμα. Σε μια κοινωνία υπάρχουν τεράστιες διαφωνίες για το τι είναι δίκαιο και τι άδικο. Οι διαφωνίες αυτές είναι εύλογες και εν τέλει ευπρόσδεκτες σε μια ανοικτή κοινωνία. Μια ελεύθερη εκλογή όμως μπορεί να δώσει την εξουσία στις δυνάμεις που θεωρούμε άδικες.

Εάν είμαστε δημοκράτες πρέπει να αποδεχθούμε και να στηρίξουμε την αδικία αυτή. Έτσι σήμερα στην Βρετανία οι Εργατικοί αναγνωρίζουν ως δημοκρατικά εκλεγμένο τον Συντηρητικό Πρωθυπουργό Νταίηβιντ Κάμερον για την διάρκεια της κοινοβουλευτικής του θητείας, ακόμα και αν θεωρούν τις πολιτικές του άδικες και λανθασμένες.

Το παράδοξο της δημοκρατίας λύνεται μόνον αν ξεχωρίσουμε μεταξύ ουσιαστικών ή διανεμητικών αρχών δικαιοσύνης (στις οποίες διαφωνούν δεξιά και αριστερά) και συνταγματικών ή καταστατικών αρχών της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας (στις οποίες δεξιά και αριστερά συμφωνούν).

Όταν ένα πολίτευμα σέβεται τις καταστατικές αρχές της δημοκρατίας, η δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση είναι νομιμοποιημένη ακόμα και αν στα μάτια μια σημαντικής μειοψηφίας (ή ακόμα και πλειοψηφίας) οι πολιτικές της είναι άδικες. Οι δημοκράτες παραδέχονται ότι η ουσιαστική αδικία – ή αυτό που σε μας φαίνεται αδικία - δεν είναι λόγος έλλειψης νομιμοποίησης.

Η στήριξη της δημοκρατίας απαιτεί από εμάς να αναγνωρίσουμε ότι το δημοκρατικό σύστημα λήψης αποφάσεων και τήρησης των νόμων είναι πιο σημαντικό από τις πολιτικές μας θέσεις.

Τα περισσότερα  ελληνικά κόμματα αναγνωρίζουν τις  παραπάνω αλήθειες, όχι όμως όλα. Ορισμένα κόμματα επιχαίρουν κάθε φορά που  η εφαρμογή δυσάρεστων σε αυτούς νόμων (της πλειοψηφίας) εμποδίζεται δια της βίας. Οι θιασώτες της πολιτικής βίας δεν ξεχωρίζουν μεταξύ των ουσιαστικών πολιτικών επιδιώξεών τους και των καταστατικών αρχών της δημοκρατίας.

Πιστεύουν ότι αυτό που θεωρούν εκείνοι σωστό πρέπει να επικρατήσει με κάθε τρόπο. Αν το πιστεύουν αυτό, δεν είναι δημοκράτες. Πρέπει επιτέλους να πούμε τα πράγματα με το όνομά τους. Αυτές οι πολιτικές δυνάμεις είναι τελικά αντιδημοκρατικές και η πολιτική βία που επικροτούν είναι ακριβώς το ίδιο αποκρουστική με την πολιτική βία της Χρυσής Αυγής.

* Ο κ. Παύλος Ελευθεριάδης διδάσκει στην Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου  της Οξφόρδης